يحيى دولت آبادى

406

حيات يحيى ( فارسى )

بنا ميگردد وضع عمارت‌سازيها تغيير كرده عمارتهاى چند طبقه با سنگ و آجر بسبك تازه ساخته مىشود خيابانهاى شهرها كه خاك و گل بود سنگى و آسفالتى ميگردد روشنائيهاى برقى در همه جاى مملكت زياد ميگردد كارخانجات قندسازى و نخ‌ريسى و پارچه‌بافى و غيره پىدرپى افزوده ميگردد مهمانخانه‌ها در همه جا بسبك خارج بنا ميگردد بانكملى با سرمايه كافى تأسيس ميگردد دواير قضائى وسعت و انتظام بهترى به خود ميگيرد دايره معارف كه اساس كار است جنب‌وجوش نيكوئى كرده بناهاى عالى براى دارالمعلميها و اونيورسيته و موزهء ملى و غيره شروع مىشود و بالجمله اصلاحات اساسى ملكى كه زمينه‌اش از نيم قرن پيش تهيه ميشده است باقتضاى وقت و بواسطه وجود يك شخص با عزم و اراده در رأس مملكت يكى بعد از ديگرى عملى شده و مىشود مدارس نسوان رو بترقى ميگذارد و آمدوشد آنها بخارج كم‌كم قباحت رو گرفتن را بىپرده كرده زمزمهء رو گشودن آنهاست و به زودى جامعه نيم‌تنه ايرانى هردو شق بدنش آشكار شده به كار ميفتد . و اما سياست خارجى دولت در درجهء اول دو كلمه است انگليسيان را كاملا راضى نگاهداشتن و روسهاى بلشويك را ناراضى نگاه نداشتن و در هردو قسمت دولت پهلوى كار روائى كرده تاكنون كار خود را با موفقيت پيش برده است انگليسيان بدست دولت پهلوى مقاصد اساسى خود را در سياست و اقتصاد هردو انجام داده و تقاضاهاى آنها كه از اين دولت داشتند صورت گرفت و اگر گاهى از طرف دولت به ضرر عاجل مادى آنها اقدامى بشود از قبيل الغاى امتياز اسكناس در بانك شاهى و الغاى موقتى امتياز نفت جنوب كه اساس قانونى نداشته است و تجديد آن به صورت قانونى و تصويب مجلس شورايملى و بلكه جامعه ملل و در ضمن اضافه كردن مدت امتياز نفت و بانك كه جزو مقاصد اساسى انگليسيان در ايران بود و از پيش شرح داده شده شايد كوته‌نظران تصور كنند آن اقدامات بر عليه سياست و اقتصاد انگليسيان رويداده موجب تكدر خاطر آنها شده است چنان كه گاهى بمصلحت مينمايانند كه با آنها مخالفت مىشود ولى اينطور نيست و چون بدقت حساب كنيم ميبينيم مطابق ميل و صلاح حقيقى آنها واقع شده باطنا خرسند هستند و اگر پولى اضافه از آنچه پيش از اين بابت نفت